• Bedenk voor welke omgeving jij een bord wilt maken:
  • In welke omgeving gedragen mensen zich nu op een manier die je zou willen veranderen?
  • Je kunt twee richting op denken als het om ander gedrag gaat: welk gedrag ergert je en wil je zien verdwijnen? Maar ook: wel gedrag bewonder je, en wil je meer van zien, of wil je vaker zien?
• Mocht je wat inspiratie nodig hebben:
  • de grootste ergernissen van Nederlanders volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
  • de grootste wensen van Nederlanders volgens panel Hart van Nederland.
• Schrijf in een paar zinnen op wat je zou willen bereiken met je verkeersbord, door antwoorden te zoeken op deze vragen:
  • in welke omgeving wil je het plaatsen?
  • wat wil je dat welke mensen in die omgeving wel of niet doen?
  • welke rollen hebben mensen in die omgeving, of kunnen ze daarin hebben? Een voorbeeld: Je kiest als omgeving je eigen huis, waar je ouders zich vaak gedragen als politieagenten en je vooral dingen verbieden. Je zou veel liever hebben dat ze zich gedragen als barrista: dat ze goed weten wat ze aan het doen zijn, en hun vak als ouders goed doen, maar jou wel wat meer  gaan zien als een klant die bediend en verwend mag worden met hun vakmanschap. Met welke woorden zou je ze ertoe kunnen brengen zich zo te gaan gedragen?  

• Maak van die zinnen uit de vorige stap nu een paar woorden:
  • Zoveel woorden als er op een verkeersbord passen.
  • Woorden die goed laten zien welke rol je andere mensen wilt laten aannemen;
  • Misschien kun je ook wat met leestekens (vraagteken, uitroepteken. etc.) gebruiken?
• Schrijf die woorden op (even eventueel ook je leestekens).
• Voor het geval je nog wat extra inspiratie wilt, kun je dit bord bekijken.

We kijken nog eens wat preciezer naar die woorden “auto te gast” op het verkeersbord waarmee deze oefening begon. Die geven de bestuurder de rol van gast, zo schreven we al. Maar wat betekent dat eigenlijk in Nederland, de rol van gast hebben?

• Bespreek wat de rol van gast voor jou betekent met je klasgenoten, of kijk zelf naar dit rijtje om te zien of klopt, of aangevuld of veranderd moet worden.
• Schrijf zelf een rijtje op van woorden die volgens jou goed omschrijven wat het betekent om in Nederland de rol van gast te hebben.
• Lees nu een van onderstaande teksten om nog eens wat dieper over de rol van gast in Nederland na te denken:
  • waar komt het woord ‘gast’ vandaan, en welke gedachten roept het daardoor op?
  • het woord ‘gast’ werd tussen ongeveer 1970 en 1980 in Nederland vaak gebruikt in combinatie met ‘arbeider’. We hadden dus gastarbeiders in Nederland. Lees dit fragmentje uit het Limburgsch Dagblad van 1971om te zien welke rol gasten toen in Nederland hadden, en wat dat doet voor de betekenis van het woord ‘gast’.
  • de schrijver Frans Kellendonk schreef in 1983 het verhaal ‘Buitenlandse dienst’ waarin een in Nederland geboren man werkgever is van een man uit Egypte die voor hem huishoudelijk werk doet en met wie hij vrienden wil worden. Lees deze 2 fragmenten uit dat verhaal. Wat leert dit verhaal je over de band tussen een gast en zijn gastheer?
• Kijk nog nog een naar het rijtje dat je opschreef. Heb jij er rekening mee gehouden dat voor sommige mensen in Nederland het woord ‘gast’ iets anders kan betekenen dan voor jou?

Door wat door te denken over de betekenis van het woord ‘gast’ , en de rol van gast in Nederland, ben je er misschien achter gekomen dat het wel handig is om een rol van iemand kort te omschrijven als je een verkeersbord wilt maken, omdat er nu eenmaal niet veel tekst op zo’n bord past.  Maar dat de keuze van het woord waarmee je die rol omschrijft, wel heel belangrijk is.

• Kijk nog eens goed naar de tekst voor je verkeersbord.
  • Betekent het voor iedereen, of in ieder geval voor zoveel mogelijk mensen, wat jij ermee bedoelt?
  • Of is er (grote) kans op verwarring, en kun je beter ander woord kiezen (bijvoorbeeld: als jouw ouders het woord “barista” niet kennen, heeft het ook niet veel zin ze uit te nodigen om jou te behandelen zoals een barista dat zou doen. Is er dan een ander woord dat wel bij hen zou werken?).
  • En, een beetje flauw misschien, maar kijk ook even goed naar de andere woorden die je koos. “Vissen verboden” kan toch echt iets anders betekenen dan “Verboden te vissen”, als je “vissen” niet als werkwoord maar als het meervoud van “vis” leest:

Misschien zie je kans je bord uit te testen. Kun je het in de omgeving zetten waarvoor je het bedoelde, en werkt het? Gedragen mensen zich nu anders?

• Broer, N. A., De Muynck, A., Potgieter, F. J., Van der Walt, J. L., & Wolhuter, C. C. (2018). Religieuze tolerantie vraagt onderwijs in gastvrijheid. HTS: Theological Studies, 74(4), 1-9.
• Groenendijk, C. A. (1979). Van gastarbeider tot medeburger. Beleid en Maatschappij, 6(2), 52-63.
• Schenk, N. (2025), ‘Hoe hard mag je rijden als de auto ‘te gast’ is?‘, De Stentor, 15 september .
• Venmans, P. (2022). Gastvrijheid: filosofisch essay. Atlas Contact.